Gewonemensentaal

Vandaag iets gelezen waarvan ik altijd ook al bij mezelf dacht dat er meer aandacht aan moest worden geschonken. Waarom hebben populisten zoveel succes? Waarom zijn mensen zo weg van Wilders, terwijl er weinig tot niets uit zijn handen komt? Het is de taal, dezelfde taal die ook Trump gebruikt en die bij velen altijd goed blijft hangen. Niet ingewikkeld, korte zinnen met veel herhalingen en met passie uitgesproken. Maar kun je dan wel duidelijk genoeg maken waar het echt om gaat? Waarom belastingen omhoog moeten bijvoorbeeld? Wat de belemmeringen voor de woningbouw zijn en hoe daar iets aan gedaan kan worden? Uitleg geven voor welke keuzes men komt te staan?

Het is natuurlijk toch de oude kloof tussen de hoog- en de laag opgeleiden en tegenwoordig moet je die theoretisch en praktisch opgeleiden noemen, maar ik denk dat dit niet veel uitmaakt voor de gevoelswaarde van deze woorden. Het is nu eenmaal zo dat maar 1/3^de van de bevolking hoger is opgeleid en wil je een achterban krijgen, dan zul je daar rekening mee moeten houden. De Overheid geeft het slechte voorbeeld, want hun brieven begrijpt niemand: dat ambtelijke taaltje, dat over-formele, die uitweidingen. Hoor je een wetenschapsprogramma, dan zit dat vol vaktermen en rare afkortingen. Een enkele keer vraagt de presentator: wat bedoelt u daarmee en dan blijkt dat het echt wel in eenvoudiger taal is uit te leggen. Dijkgraaf was een goed voorbeeld hoe het wel kan. Ik denk dat je erin geschoold moet worden en dat geldt ook voor politici. De selectie zou zeker rekening moeten houden of ze zich in de publieke ruimte goed en niet te ingewikkeld kunnen uitdrukken of ook daarin getraind moeten worden. Kijk dan naar de techniek van Wilders en Trump, daar kan men veel van leren.

Moeten we ons dan ook in het scheldcircuit begeven? Ik denk het niet, de verontwaardiging was toch groot toen Eric van den Burg (VVD) Esther Ouwerhand (PvdD) hardop een ‘kutwijf’ noemde. Beschaving is soms een dun laagje en dat niveau hoort zeker in de Tweede Kamer niet thuis. Je hebt als Kamerlid ook een voorbeeldfunctie. Gelukkig zijn er ook goede en correcte, maar helaas ook saaie sprekers en soms zie je de tendens aanwezig  om toch een beetje af te glijden. De huidige voorzitter speelt niet altijd een goede rol hierin.